Chính phủ Việt Nam ngày 20/8 trình Quốc hội dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi, trong đó đề xuất bỏ án tử hình đối với sáu tội danh và thu hẹp số tội có mức án cao nhất này xuống còn bốn.

Theo hồ sơ được Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang trình tại Quốc hội, án tử hình sẽ được đề nghị bãi bỏ đối với tội gây bạo loạn, hiếp dâm người dưới 16 tuổi, mua bán trái phép chất ma túy, tội ác chống loài người, tội phạm chiến tranh và một tội danh khủng bố nhằm chống chính quyền được sáp nhập vào quy định chung về khủng bố.

Nếu dự thảo được thông qua, bốn tội tiếp tục có thể bị tuyên án tử hình là phản bội Tổ quốc, giết người, khủng bố và sản xuất trái phép chất ma túy. Cần lưu ý đây mới là đề xuất lập pháp, chưa phải luật đã có hiệu lực.

Lộ trình xem xét

Reuters dẫn các nguồn trong nước cho biết Quốc hội dự kiến thảo luận dự luật trong những tuần tới và đưa ra biểu quyết tại kỳ họp bắt đầu vào tháng 10. Thời điểm có hiệu lực được đề xuất là tháng 3/2027.

Dự thảo lần này nối tiếp thay đổi có hiệu lực từ tháng 7/2025, khi Việt Nam bỏ án tử hình đối với tám tội, trong đó có tham ô, nhận hối lộ, gián điệp và một số tội liên quan đến ma túy. Việc chuyển tiếp đã khiến một số bản án tử hình chưa thi hành được chuyển thành tù chung thân, trong đó có trường hợp bà Trương Mỹ Lan trong đại án Vạn Thịnh Phát.

Bên cạnh việc thu hẹp án tử hình, dự thảo cũng đề nghị tăng nặng một số khung hình phạt, mở rộng trách nhiệm hình sự ở giai đoạn chuẩn bị phạm tội và cho phép xem tình tiết bỏ trốn, bị truy nã là yếu tố tăng nặng trong một số trường hợp.

Tranh luận về quyền con người

Bộ Công an lập luận việc giảm số tội có án tử hình phù hợp xu hướng lập pháp và giúp Việt Nam trong hợp tác tư pháp, dẫn độ và tương trợ pháp lý quốc tế. Tuy nhiên, Human Rights Watch cảnh báo một số phần khác của dự thảo có thể tăng hình phạt đối với các hành vi bị mô tả là xâm phạm lợi ích nhà nước hoặc chống Đảng Cộng sản Việt Nam.

Vì vậy, đánh giá tác động của dự luật không thể chỉ dựa trên số tội được bỏ án tử hình. Nội dung cuối cùng còn phụ thuộc vào quá trình thảo luận, sửa đổi và biểu quyết của Quốc hội.

Việt Nam sử dụng tiêm thuốc độc làm phương thức thi hành án từ năm 2011. Số người đang chờ thi hành án và số vụ hành quyết không được công bố vì dữ liệu này được coi là bí mật nhà nước.

Cộng đồng

Bình luận

Người dùngĐang kiểm tra phiên đăng nhập…

Cuộn đến đây để tải thảo luận.