Bộ Ngân khố và Sở Thuế vụ Hoa Kỳ (IRS) ngày 28/9/2026 công bố quy định đề xuất hướng dẫn một cơ chế mới: người bán hoặc trao đổi một số đất nông nghiệp đủ điều kiện có thể chọn trả phần thuế liên quan đến khoản lãi trong bốn kỳ hằng năm bằng nhau.

Đây là quy định đề xuất, chưa phải văn bản cuối cùng. IRS đang nhận góp ý đến ngày 30/11/2026, vì vậy người có giao dịch liên quan không nên xem bản công bố hiện tại như lời xác nhận rằng hồ sơ của mình chắc chắn đủ điều kiện.

Cơ chế bốn kỳ hoạt động ra sao?

Theo thông báo IR-2026-115 của IRS, người nộp thuế chọn cơ chế này sẽ trả 25% phần thuế áp dụng trong mỗi kỳ. Kỳ đầu thường đến hạn vào ngày nộp tờ khai thuế liên bang của năm diễn ra giao dịch, không tính thời gian gia hạn. Ba kỳ còn lại thường đến hạn vào ngày nộp tờ khai của ba năm tiếp theo.

Cơ chế này hoãn thời điểm thanh toán; nó không tự động giảm mức lãi chịu thuế hay thuế suất. Phân tích trước đó của Center for Agricultural Law and Taxation thuộc Iowa State University cũng lưu ý Điều 1062 thay đổi lịch trả phần thuế áp dụng, không phải cách tính khoản lãi.

Quy định đề xuất còn giải thích trường hợp đất do partnership, S corporation, trust hoặc estate bán. Với partnership và S corporation, thành viên hoặc cổ đông nói chung sẽ tự thực hiện lựa chọn đối với phần lãi được phân bổ cho mình.

Không phải mọi thửa đất đều đủ điều kiện

IRS nêu ba nhóm điều kiện lớn.

Thứ nhất, bất động sản phải nằm tại Hoa Kỳ và về cơ bản đã được người bán sử dụng cho hoạt động nông nghiệp, hoặc cho một nông dân đủ điều kiện thuê để canh tác, trong phần lớn thời gian của 10 năm trước giao dịch.

Thứ hai, bất động sản phải chịu một hạn chế có hiệu lực pháp lý, về cơ bản ngăn việc chuyển sang mục đích ngoài nông nghiệp trong 10 năm sau giao dịch.

Thứ ba, người mua phải là một cá nhân tích cực tham gia hoạt động nông nghiệp. Văn bản dự thảo cũng xử lý những giai đoạn đất tạm ngừng sản xuất do chương trình của chính phủ, tập quán canh tác được công nhận hoặc sự kiện ngoài tầm kiểm soát của người nộp thuế.

Nội dung cốt lõi bắt nguồn từ Điều 1062 của Bộ luật Thuế vụ, áp dụng cho các giao dịch trong năm tính thuế bắt đầu sau ngày 4/7/2025. Quy định đề xuất làm rõ cách triển khai và thủ tục hơn là tạo ra ưu đãi hoàn toàn mới.

Người bán nên chuẩn bị gì?

Chủ đất đang cân nhắc giao dịch nên lưu giữ hồ sơ chứng minh lịch sử sử dụng nông nghiệp trong 10 năm, hợp đồng thuê nếu có, tư cách và mức độ tham gia canh tác của người mua, cùng văn bản hạn chế mục đích sử dụng sau giao dịch.

Cũng cần phân biệt cơ chế này với bán trả góp thông thường. Điều 1062 nói đến lịch trả phần thuế áp dụng đối với khoản lãi, trong khi dòng tiền mua bán và cách ghi nhận thu nhập có thể phát sinh thêm quy định khác.

Do dự thảo còn có thể thay đổi, giao dịch đang tiến hành nên được rà soát bởi chuyên gia thuế hiểu hoạt động nông nghiệp, nhất là khi bất động sản thuộc một pháp nhân, có nhiều đồng sở hữu hoặc từng tạm ngừng sản xuất. Người quan tâm có thể gửi góp ý theo hướng dẫn trong hồ sơ quy định đề xuất trước hạn 30/11/2026.

Cộng đồng

Bình luận

Người dùngĐang kiểm tra phiên đăng nhập…

Cuộn đến đây để tải thảo luận.