Tuần Phòng ngừa Té ngã năm 2026 diễn ra từ ngày 21 đến 25/9, nhắc lại một điều quan trọng: té ngã không phải là phần “bình thường” không thể tránh của tuổi già. Nhiều yếu tố nguy cơ có thể được nhận diện và giảm bớt trước khi xảy ra chấn thương.

Theo National Council on Aging (NCOA), đây là năm thứ 19 của chiến dịch toàn quốc. Dữ liệu được các cơ quan y tế công cộng sử dụng trong chiến dịch cho thấy khoảng một trong bốn người từ 65 tuổi trở lên bị té ngã mỗi năm. Không phải mọi cú ngã đều gây thương tích nặng, nhưng một lần mất thăng bằng có thể dẫn đến gãy xương, chấn thương đầu hoặc làm người cao niên sợ vận động và mất dần tính độc lập.

Dưới đây là bản kiểm tra thực tế mà người cao niên và gia đình có thể làm trong tuần này.

1. Rà lại thuốc với bác sĩ hoặc dược sĩ

Một số thuốc kê toa, thuốc không kê toa và thực phẩm bổ sung có thể gây buồn ngủ, chóng mặt, hạ huyết áp hoặc tương tác với nhau. Hãy lập một danh sách đầy đủ — gồm tên thuốc, liều dùng và giờ uống — rồi mang tới buổi khám hoặc hỏi dược sĩ.

Không tự ý ngưng thuốc. Mục tiêu là xác định thuốc nào cần điều chỉnh liều, đổi giờ uống hoặc theo dõi thêm, đặc biệt nếu gần đây có cảm giác choáng khi đứng dậy.

2. Kiểm tra mắt, chân và khả năng đi lại

Thị lực thay đổi, giày dép không vừa, đau chân hoặc tê bàn chân đều có thể làm tăng nguy cơ vấp ngã. Nếu đã lâu chưa khám mắt, đây là lúc đặt hẹn. Kính hai tròng hoặc kính đa tròng đôi khi làm việc ước lượng bậc thang khó hơn; người dùng nên hỏi chuyên viên thị lực cách sử dụng an toàn.

Nếu thường xuyên phải vịn đồ đạc, khó đứng lên khỏi ghế hoặc cảm thấy không vững khi quay người, hãy nói rõ với bác sĩ. Một chuyên viên vật lý trị liệu có thể đánh giá dáng đi, sức cơ và nhu cầu dùng gậy hoặc khung tập đi.

3. Đi một vòng kiểm tra nhà

Bắt đầu từ lối vào rồi đi qua phòng khách, phòng ngủ, nhà tắm và bếp:

Dọn dây điện, đồ chơi, thùng hoặc vật nhỏ khỏi lối đi.Cố định hoặc bỏ thảm rời dễ trượt; sửa mép thảm bị cong.Bổ sung ánh sáng ở hành lang, cầu thang và đoạn từ giường đến nhà tắm.Lắp tay vịn chắc ở cầu thang; cân nhắc thanh vịn và tấm chống trượt trong nhà tắm.Đặt vật thường dùng ở độ cao dễ với tới, tránh leo ghế.Giữ sàn khô và mang giày có đế bám, vừa chân.

Nếu nhà có nhiều tầng, gia đình nên xem người cao niên có thể bố trí sinh hoạt chính ở một tầng hay không.

4. Duy trì sức mạnh và thăng bằng

CDC khuyến nghị người từ 65 tuổi trở lên kết hợp vận động aerobic, tăng sức mạnh và bài tập thăng bằng mỗi tuần, tùy khả năng và tình trạng sức khỏe. Đi bộ là tốt cho tim mạch nhưng không thay thế hoàn toàn bài tập sức mạnh và thăng bằng.

Thái cực quyền, đứng lên-ngồi xuống với ghế chắc hoặc các bài tập do chuyên viên hướng dẫn có thể hữu ích. Người mới tập, từng té ngã hoặc có bệnh nền nên hỏi bác sĩ hay chuyên viên vật lý trị liệu trước khi bắt đầu. Không tập một mình ở vị trí dễ ngã.

5. Nếu đã té ngã, đừng giấu

Một cú ngã không gây thương tích rõ ràng vẫn là thông tin quan trọng. Hãy báo cho bác sĩ biết hoàn cảnh xảy ra: có chóng mặt hay không, vấp vật gì, vừa đổi thuốc hay không và có mất ý thức không.

Gọi 911 khi có dấu hiệu cấp cứu như chấn thương đầu kèm lú lẫn, đau ngực, khó thở, yếu liệt, chảy máu nhiều, đau dữ dội hoặc không thể đứng dậy. Không cố kéo người bị ngã lên nếu nghi gãy xương hay chấn thương cổ, lưng.

NCOA có công cụ Falls Free CheckUp để người cao niên tự xem xét các nguy cơ ban đầu. Kết quả không thay thế chẩn đoán y khoa, nhưng có thể giúp chuẩn bị câu hỏi cho bác sĩ và cuộc trao đổi trong gia đình.

Điều có ích nhất trong Tuần Phòng ngừa Té ngã không phải là mua thêm thiết bị, mà là dành một giờ để rà lại thuốc, ánh sáng, lối đi và khả năng giữ thăng bằng. Những thay đổi nhỏ, làm đúng chỗ, có thể giúp người cao niên tiếp tục sinh hoạt tự tin và độc lập hơn.

Tác giả

Về người viết

Cộng đồng

Bình luận

Người dùngĐang kiểm tra phiên đăng nhập…

Cuộn đến đây để tải thảo luận.